Ný byggingarreglugerð boðar bætt aðgengi fyrir alla

Sigriður Hafdís Runólfsdóttir
Sigriður Hafdís Runólfsdóttir
 Sigríður Hafdís Runólfsdóttir, ferlimálafulltrúi ÖBÍ skrifar:

Ný byggingarreglugerð sem undirrituð var fyrir skemmstu byggir á lögum um mannvirki sem samþykkt voru í lok árs 2010. Eitt af markmiðum reglugerðarinnar og laganna er að tryggja aðgengi fyrir alla. Í því felst að fólki sé ekki mismunað varðandi aðgengi og almenna notkun á mannvirkjum á grundvelli fötlunar, skerðingar eða veikinda. Um leið er gert ráð fyrir að fatlað fólk geti komist inn og út úr mannvirkjum á öruggan hátt, líka þegar hætta steðjar að svo sem við bruna.

Algild hönnun

Algild hönnun er hugtak sem lýsir þeirri hugmyndafræði að hið manngerða umhverfi, þjónusta, áætlanir og framleiðsluvörur sé þannig úr garði gert að það henti öllum, án þess þó að útiloka hjálpartæki fyrir fatlað fólk sé þeirra þörf. Samkvæmt byggingarreglugerðinni skal ávallt leitast við að beita algildri hönnun þannig að byggingar og lóðir þeirra séu aðgengilegar öllum án sérstakrar aðstoðar.

Gera má ráð fyrir að um 60 þúsund manns hér á landi eigi við einhvers konar fötlun að stríða, væga eða alvarlega, ef miðað er við sömu hlutföll og í gildi eru á hinum Norðurlöndunum. Öll getum við lent í því einhvern tímann á ævinni að eitthvað sem okkur áður þótti sjálfsagt reynist meiri hindrun en áður. Því er mikilvægt að tillit sé tekið til mismunandi hópa fatlaðs fólks og mannlegs margbreytileika þegar kemur að mannvirkjagerð.

Fötlun setur vissulega mörgum skorður við að sinna sjálfsögðum þáttum daglegs lífs, svo sem við að sinna atvinnu, námi og félagslífi. Á árum áður var algengara að fatlað fólk byggi við ýmiss konar einangrun vegna sinnar fötlunar, sem oft stafaði af hindrunum í samfélagi og erfiðleikum við að komast á milli staða. Í umhverfinu var hreinlega ekki gert ráð fyrir fötluðu fólki. 

Gott aðgengi er fyrir alla

Gott aðgengi kemur sér vel fyrir alla og er ein lykilforsenda þess að allir geti tekið virkan þátt í samfélaginu. Gildir þá einu hvort átt er við fatlað fólk eða ófatlað, fólk með barnavagna, þungaðar konur, eldri borgara o.fl. Bætt aðgengi að mannvirkjum dregur úr því að líkamlegt ásigkomulag setji hömlur á daglegt líf og búsetu fólks. Það hlýtur því að vera þjóðhagslega hagkvæmt að manngert umhverfi sé aðgengilegt öllum þar sem það eykur líkur á virkni og sjálfstæði fólks.

Með því að lög um mannvirki og byggingarreglugerð tryggi aðgengi fyrir alla með algilda hönnun að leiðarljósi er tekið tillit til ólíkra hópa og mismunandi þarfa fólks í samfélaginu. Í fyrsta sinn er nú komið út skjal sem tryggir það að manngert umhverfi í samfélagi okkar sé aðgengilegt öllum og nýrri byggingarreglugerð ber því að fagna.

Drög að leiðbeiningablöðum er tengjast nýrri byggingarreglugerð eru í umsagnarferli núna. Umsóknarfrestur er til 13. maí.