
Skýr krafa um úrbætur í heilbrigðisþjónustu við konur og kvár kom fram á málþinginu Veik og þreytt dag eftir dag, þar sem fulltrúar ÖBÍ, fræðasamfélagsins og fjölda hagsmunasamtaka lýstu reynslu af vantrú, löngum greiningartíma og skorti á heildrænni þjónustu. Í setningarávarpi sagði Alma Ýr Ingólfsdóttir, formaður ÖBÍ, að málið hefði verið „í umræðunni of lengi án þess að gripið sé inn í“, og Telma Sigtryggsdóttir, formaður heilbrigðishóps ÖBÍ, sagði löngu tímabært að raddir kvenna og kvára með langvinn veikindi fengju raunverulegt vægi.
Horfa má á málþingið í heild neðst í fréttinni.
Nanna Hlín Halldórsdóttir, rannsóknarlektor við Siðfræðistofnun HÍ, fjallaði um heildræna nálgun og sagði rannsóknir sýna kynjaójöfnuð í heilbrigðiskerfinu. Hún benti á að sjúkdómar sem leggjast að stórum hluta á konur væru síður rannsakaðir og að langveikt fólk væri of oft gert ábyrgt fyrir eigin veikindum. Hugrún Vignisdóttir frá Samtökum um POTS á Íslandi lýsti síðan eigin reynslu og sagði: „Ég er hvorki POTS-ið mitt né áföllin mín. Ég er manneskja og á mig skal hlustað.“ Hún bætti við að það væri „munur á því að heyra og hlusta“ og að ekki væri hægt að finna lausnir án þeirra sem lifa með veikindunum sjálfum. Þá fjallaði Freyja Imsland frá ME félaginu um eigin reynslu af sjúkdómnum og hvatti öll sem hafa grun um ME einkenni til að leita aðstoðar.
Sigríður Elín Ásgeirsdóttir, frá Ský – félagi fólks með Long Covid, sagði stöðu hópsins alvarlega. Hún sagði yfir 200 einkenni tengjast ástandinu, að engar heildartölur lægju fyrir hér á landi og að hugsanlega gætu 4.000 til 6.000 manns þurft aðstoð. Hrönn Stefánsdóttir, formaður Gigtarfélags Íslands, rakti sömuleiðis hvernig hún hefði frá barnsaldri fengið að heyra að verkir hennar væru ekki raunverulegir og sagði konur enn of oft fá svör um streitu og kvíða í stað greiningar og þjónustu.
Fulltrúar Endósamtakanna fjölluðu í sínu innleggi meðal annars um langan greiningartíma og skert aðgengi að aðgerðum. Fram kom að meðalgreiningartími væri 7 til 10 ár og að niðurgreiddum aðgerðum á Klíníkinni hefði verið fækkað úr um 170 í 111 á milli ára. Elísa Ósk Línadóttir frá PCOS samtökum Íslands byggði erindi sitt á könnun meðal um 200 kvenna og kvára og samsettri reynslusögu „Söru“, sem fékk meðal annars þau skilaboð: „Þetta skiptir ekki máli fyrir þig núna. Komdu aftur þegar þú vilt eignast barn.“ Þar kom fram að mörg mættu fordómum um þyngd og frjósemi og fengju hvorki næga fræðslu né eftirfylgni.
Anna Sigrún og Steinunn Radha frá Tabú, femínískri fötlunarhreyfingu, beindu sjónum að margþættri mismunun og því hvernig fatlaðar konur og kvár mæta kerfi sem skilur oft hvorki reynslu þeirra né þarfir. Skýrasta niðurstaða þeirra var einföld: „Ekkert um okkur án okkar.“

